Ceza hukuku-UYUŞTURUCU VEYA UYARICI İMAL VE TİCARET SUÇU


  Makaleler |   5.01.2019 01:08:51|   Av. Onur ŞENELLİ


Türkiye’nin jeopolitik konumu ve özelikle gençlerimizin uyuşturucuya ilgisi dolayısıyla Türkiye önemli uyuşturucu madde satımı için iyi bir Pazar ve taşıma  hattıdır, uyuşturucu maddelerden kazanılan paralar ise  başka suçlara da finansal kaynak sağladığı da düşünüldüğünde ülkemizde değişen ceza yasaları ile Uyuşturucu madde özellikle imal ve ticareti suçuna çok yüksek cezalar getirilmiştir,

 Uyuşturucu suçları TCK’da “kamunun sağlığına karşı suçlar” başlığı altında düzenlenmiştir, başlıktan da anlaşabildiği üzere korunan hukuksal yarar “kamunun sağlığı” olduğu söylenebilir.

Tck m.188 ile öncelik ile Uyuşturucu madde ticareti suçlarını saymıştır, Tck m.188’i de ikiye ayırırsak m.188/1’de “imal, ithal veya ihraç” durumunda verilecek ceza belirlenmiş, m.188/3’de ise diğer ticaret suçları sayılmıştır. Tck m. 188;

Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti

 (1) Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak imal, ithal veya ihraç eden kişi, yirmi yıldan otuz yıla kadar hapis ve iki bin günden yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.

(2) Uyuşturucu veya uyarıcı madde ihracı fiilinin diğer ülke açısından ithal olarak nitelendirilmesi dolayısıyla bu ülkede yapılan yargılama sonucunda hükmolunan cezanın infaz edilen kısmı, Türkiye'de uyuşturucu veya uyarıcı madde ihracı dolayısıyla yapılacak yargılama sonucunda hükmolunan cezadan mahsup edilir.

(3) Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri ruhsatsız veya ruhsata aykırı olarak ülke içinde satan, satışa arz eden, başkalarına veren, sevk eden, nakleden, depolayan, satın alan, kabul eden, bulunduran kişi, on yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.  (Ek cümle: 18/6/2014 – 6545/66 md.) Ancak, uyuşturucu veya uyarıcı madde verilen veya satılan kişinin çocuk olması hâlinde, veren veya satan kişiye verilecek hapis cezası on beş yıldan az olamaz. (

(4) (Değişik: 27/3/2015-6638/11 md.) a) Yukarıdaki fıkralarda belirtilen uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin eroin, kokain, morfin, sentetik kannabinoid ve türevleri veya bazmorfin olması,

b) Üçüncü fıkradaki fiillerin; okul, yurt, hastane, kışla veya ibadethane gibi tedavi, eğitim, askerî ve sosyal amaçla toplu bulunulan bina ve tesisler ile bunların varsa çevre duvarı, tel örgü veya benzeri engel veya işaretlerle belirlenen sınırlarına iki yüz metreden yakın mesafe içindeki umumi veya umuma açık yerlerde işlenmesi, hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır.

(5) (Değişik: 18/6/2014 – 6545/66 md.) Yukarıdaki fıkralarda gösterilen suçların, üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında, suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde, verilecek ceza bir kat artırılır.

(6) Üretimi resmi makamların iznine veya satışı yetkili tabip tarafından düzenlenen reçeteye bağlı olan ve uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisi doğuran her türlü madde açısından da yukarıdaki fıkralar hükümleri uygulanır. (Ek cümle: 29/6/2005 – 5377/22 md.) Ancak, verilecek ceza yarısına kadar indirilebilir.

(7) Uyuşturucu veya uyarıcı etki doğurmamakla birlikte, uyuşturucu veya uyarıcı madde üretiminde kullanılan ve ithal veya imali resmi makamların iznine bağlı olan maddeyi ülkeye ithal eden, imal eden, satan, satın alan, sevk eden, nakleden, depolayan veya ihraç eden kişi, sekiz yıldan az olmamak üzere hapis ve bin günden yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.

(8) Bu maddede tanımlanan suçların tabip, diş tabibi, eczacı, kimyager, veteriner, sağlık memuru, laborant, ebe, hemşire, diş teknisyeni, hastabakıcı, sağlık hizmeti veren, kimyacılıkla veya ecza ticareti ile iştigal eden kişi tarafından işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.

Bu suçun faili herkes olabilir ancak kanın koyucu m.188/8 de bazı meslek grubuna dahil olanların bu suçu işlemesi halinde verilecek cezanın yarı oranın da artırılacağını belirtmiştir.

Belirtmek gerekir ki m. 188/4’de; uyuşturucu madde tedarik suçlarında eroin, kokain, morfin ve baz morfin nitelikli hal sayılmıştır.

Bu suçun oluşabilmesi için yani suçun maddi unsurları “imal”, “ithal” ve “ihraç” eylemlerinden biri veya birkaçı meydana gelmelidir.

Kavramlar üzerinde durmak gerekir ise ihtal ve ihraç kavramı; uyuşturucu maddenin bir ülkeden başka bir ülkeye (Türkiye’ye) sokulması “ithal” ve Türkiye’den yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarılması ise “ihraç” kavramını oluşturur.

İmal kavramı ise 3 ana başlık altında incelenebilir;

1)Tek başına uyuşturucu madde vasfı olmayan bir den çok maddenin işlemden geçirilerek uyuşturucu madde elde edilmesi

2)Bir uyuşturucu maddesinin işlemden geçirilerek başka uyuşturucu maddeye dönüştürülmesi

3)Uyuşturucu ya da uyarıcı maddenin artırılması imal kavramı içerisinde ele alınır.

İmal kavramı uygulamada en fazla tartışılan kavramdır Yargıtay’ın imal kavramı açısından farklı kararları mevcuttur.

Tck 192/1 kapsamında etkin pişmanlık hükmünden faydalanan kişiler, bu suçtan dolayı ceza almayabilirler.

Geri